WŁADYSŁAW BRONIEWSKI

Urodził się 17.12.1897 w Płocku. Już w gimnazjum wstąpił do organizacji niepodległościowych, a od roku 1915 walczył w Legionach. W 1917 został internowany. Po zwolnieniu rozpoczął studia filozoficzne na U.W. W roku 1918 wrócił do wojska i uczestniczył w wojnie polsko-radzieckiej w 1920.
W okresie międzywojennym pracował w różnych pismach: „Nowej Kulturze” (1924), „Wiadomości Literackie” (1925-1936), „Dźwigni” (1927-1928), w komun. „Miesięczniku Literackim” (1929-1931; po aresztowaniu redakcji, spędził dwa m-ce w więzieniu), „Czarno na białym” (1938-1939). W roku 1939 wyjechał do Lwowa, skąd po aresztowaniu spędził półtora roku w radzieckich więzieniach i na zesłaniu w Ałma-Macie. Razem z armią polską znalazł się na Bliskim Wschodzie. W latach 1943-1945 przebywał w Jerozolimie, gdzie pracował w redakcji pisma „W drodze”. W roku 1945 powrócił do kraju. Zmarł 10.02.1962 w Warszawie.

DEBIUT I TWÓRCZOŚĆ PRZED 1939

Dorobek W. Broniewskiego jest w całości poetycki. Pierwsze wiersze, ogłosił w roku 1924 w „Nowej Kulturze”, ale właściwym debiutem był tom Wiatraki (1925) oraz opracowany wspólnie ze Stanisławem Ryszardem Stande i Witoldem Wandurskim manifest poezji rewolucyjnej Trzy salwy (1925). W latach miedzywojennych wydał szereg wierszy: Dymy nad miastem (1927), Troska i pieśń (1932), Krzyk ostateczny (1938). Piękny poemat z 1929 roku Komuna Paryska został skonfiskowany przez cenzurę. Ponadto opublikował w „Wiadomościach Literackich” szereg artykułów o poezji proletariackiej.
Międzywojenna liryka poety nawiązuje do tradycji romantycznej; występują w niej właściwości emocjonalizmu, patosu i apostroficzności stylu, dynamika i ekspresywność obrazowania, typ bohatera – samotnego rewolucjonisty. Stosująca wiersz regularny twórczość W. Broniewskiego mieści się w skamandryckim modelu poezji. W tej romantyczno-skamandryckiej formie poeta wyraża aktualną tematykę społeczną i polityczną, odwołującą się do tradycji ruchu robotniczego walkę proletariatu i wynikającą z opisu jego położenia ideę rewolucji.

Podczas wojny poeta wydał tom wierszy Bagnet na broń (1943) i Drzewo rozpaczające (1945), które są opisem jego wojennych losów; pobytu w Rosji, doświadczeń żołnierskich i emigracyjnej tęsknoty za krajem.